Moğolistan’da çocuk sağlığı alanında bir dönüm noktası yaşandı. Türk ve Moğol hekimlerin iş birliğiyle, ülkenin ilk çocuk kemik iliği nakli (KİT) başarıyla gerçekleştirildi. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Birol Baytan liderliğindeki Türk ekibi, Moğolistan Ulusal Anne ve Çocuk Sağlığı Merkezi’nde 12 yaşındaki akut lenfoblastik lösemi hastasına umut oldu. Bu tarihi operasyon, iki ülke arasındaki sağlık iş birliğinin en önemli adımlarından biri olarak kayıtlara geçti.
12 yaşındaki küçük hastanın kemik iliği nakli, Moğolistan’da daha önce hiç yapılmamış bir prosedürdü ve bu başarı, ülkedeki kanser tedavisi kapasitesini önemli ölçüde artırdı. Uzun soluklu bir hazırlık ve eğitim sürecinin meyvesi olan bu operasyon, Moğolistan’ın kendi kendine yetebilen bir KİT merkezi kurma yolunda atılmış dev bir adım.
Uluslararası İş Birliğiyle Gelen Sağlık Dönüşümü
Bu başarı, tam dört yıldır süregelen kapsamlı bir sağlık iş birliği projesinin sonucudur. Proje kapsamında, Moğolistan Ulusal Anne ve Çocuk Sağlığı Merkezi’nden 3 Moğol doktor ve 15 hemşire, Türkiye’de, Ege Üniversitesi bünyesinde yoğun bir eğitim sürecinden geçti. Bu eğitimler, kemik iliği naklinin tüm aşamalarını kapsayacak şekilde teorik ve pratik uygulamaları içeriyordu. Amaç, Moğol sağlık profesyonellerinin KİT prosedürlerini bağımsız olarak yürütebilecek bilgi ve beceriye sahip olmalarını sağlamaktı.
Prof. Dr. Birol Baytan, yapılan naklin önemini vurgulayarak, çocukluk çağı lösemilerinin tedavisinde kemik iliği naklinin kritik rolüne dikkat çekti. Özellikle akut lenfoblastik lösemi gibi agresif kanser türlerinde, naklin hastalara yeni bir yaşam şansı sunduğunu belirtti. Baytan, Moğolistan’da bu yeteneğin kazanılmasının, gelecekte yüzlerce çocuğa umut olacağının altını çizdi.
Geleceğe Yönelik Hedefler ve Sürdürülebilirlik
İlk başarılı naklin ardından, projenin gelecek hedefleri de netleşti. Önümüzdeki beş yıl içinde toplam 20 çocuk kemik iliği nakli gerçekleştirilmesi planlanıyor. Bu sayede, Moğolistan’ın KİT konusunda kendi öz kaynaklarına dayalı bir sürdürülebilirlik modeli oluşturması hedefleniyor. Nakil sayısının artırılmasıyla birlikte, Moğol sağlık sisteminin bu alandaki deneyimi ve uzmanlığı da pekişecek.
Moğolistan Ulusal Anne ve Çocuk Sağlığı Merkezi’nde kurulan yeni KİT ünitesi, uluslararası standartlarda donatıldı ve çocuk hematoloji-onkoloji alanında önemli bir referans merkezi olma potansiyeli taşıyor. Türk ve Moğol hekimlerin omuz omuza verdiği bu mücadele, sadece tıbbi bir başarıdan öte, iki ülke arasındaki dostluk ve dayanışmanın da güçlü bir göstergesi oldu.
Bu proje, uluslararası sağlık iş birliğinin, özellikle gelişmekte olan ülkelerde sağlık hizmetleri kalitesini yükseltme ve hayat kurtarma potansiyelini bir kez daha gözler önüne serdi. Moğolistanlı küçük hastanın sağlığına kavuşması, bu iş birliğinin somut ve en değerli çıktısı olarak tarihe geçti.